در حال حاضر هيچ نهاد ، ارگان و يا سازمانى ، آمار دقيق و رسمي از كودكان بي شناسنامه ندارد اما با اين حال بر اساس يك آمار نسبى غير رسمى بيش از يك صد هزار كودك در ايران بدون شناسنامه هستند در واقع كودكان بى شناسنامه ، كودكان  بي هويتى هستند كه در خطر آسيب هاى جدى اجتماعى اند و در آينده بسيارى از اين بچه ها منشاء بسياري از جرايم خواهند بود. اين كودكان اكثر مواقع حاصل ازدواج هاى موقت و ناخواسته هستند كه البته اين ازدواج ها هيج كجا ثبت نمى شود و كودكان رها شده بدون پدر، شناسنامه و هويت رسمى در جامعه رها مى شوند. البته اگر ازدواج دختران ايرانى با اتباع بيگانه و فرزندان حاصل از اين گونه افراد را به جمع آمار بچه هاى ناخواسته بيفزاييم كودكان بى شناسنامه رقم چشمگيرى خواهد شد. در حال حاضر يك آمار غير رسمى از حدود 50 هزارتا كودك بى شناسنامه و آمارى ديگر از يك صد هزار كودك خبر مى دهد، اما چون هنوز هيچ ارگانى سرپرستى و حمايت از اين كودكان را به عهده نگرفته است هنوز آمار دقيقى در كشور و يا فارس وجود ندارد. در اين رابطه پيش بينى مى شود آمار اين گونه كودكان در آينده افزايش پيدا كند زيرا در حال حاضر بنياد هاى خانواده به لحاظ اقتصادى، اجتمايى و... تضعيف شده و ازدواج در جوانان كاهش پيدا كرده است. برخى از جوانان نيز به ازدواج هاى موقت روى مى آورند و بدين گونه نيز بچه هاى بدون شناسنامه نيز افزايش ميابند. با اين حال مسوولين بايد راهكار اساسى براى اين كودكان در نظر بگيرد تا اين كودكان در جامعه رها شده و بدون سرپرست نباشند. در اين رابطه ريس كميسيون حقوق بشر كانون وكلاى دادگسترى منطقه فارس در گفت گو با ((خبر جنوب)) مى گويد: در حال حاضر آمار كودكان بى شناسنامه در جامعه ما كم نيست و اين كودكان بيشتر حاصل رابطه نامشروع، ازدواج هاى موقت يا ازدواج هاى زنان ايراني با اتباع خارجى هستند. شاهرخ عطايى كشكولى ادامه مى دهد: در بيشتر مواقع پدر اين كودكان مشخص نيست و كودكان بى شناسنامه و بدون هويت به حمايت سازمان هاى مسوول در اين زمينه نياز دارند. وى با اشاره به اينكه اين كودكان بى شناسنامه يك مشكل اساسى براي كشور هستند، مى گويد: كودكان بى هويت و بى شناسنامه سرپرستى ندارند و خانواده ها نيز آنان را نمى پذيرندو در نهايت اين كودكان به گروه ها ى سازمان يافته جذب مى شوند تا بتوانند امرار معاش كنند. وى مى افزايد: بيشتر اين كودكان تكدى گرى ، سبكى از زندگى اشان شده و بيشتر به شغل شيشه پاك كنى و اسپند دود كنى مشغول هستند و پول اين كار نيز نصيب خودشان نمى شود. عطايى كشكولى با تاكيد بر اينكه اين كودكان منشاء بسيارى از جرايم هستند خاطرنشان مى كند: كودكان بى هويت رها شده در جامعه اگر تربيت نشوند بزهكاران آينده هستند كه بايد فكر اساسى براى اين معضل شود. وى مى افزايد: در حال حاضر شهردارى شيراز، متكديان و كودكان بى شناسنامه را جمع آورى مى كند اما معضل اساسى اين است كه بعد از جمع آورى، هيبچ نهادى آنان را تحويل نمى گيرد و دوباره به جامعه بر مى گردند. رييس كميسيون حقوق بشر كانون وكلاى دادگسترى منطقه فارس مى گوييد: براى سازمان دهى كودكان بى شناسنامه كه اكثرا تكدى گرى مى كنند بايد سازمانى اختصاص يابد. عطايى كشكولى با اشاره به اينكه ايران فقط به كودكانى كه تابعيت پدرشان ايرانى است، شناسنامه مى دهد مى افزايد: متاسفانه در 2 دهه گذشته با مهاجرت اتباع بيگانه عراقى، پاكستانى و افغانى  به ايران، دختران ايرانى با اين افراد ازدواج كردند كه اين امر باعث افزايش كودكان بى شناسنامه در ايران شده است. عطايى كشكولى ادامه مى دهد : در حال حاضر طبق آمارهاى غير رسمى، 70 در صد از بچه هاى بى هويت در شرق كشور كه داراى مهاجران زيادى است ، زندگى مى كنند. وى مى افزايد: براى كودكان بى هويت و بى شناسنامه بايد يك قانون و امكاناتى فراهم شود تا اين كودكان در جامعه بدون هويت نباشند و بتوانند از خدمات شهر وندى استفاده كنند و به آنها شناسنامه بدهند.

بچه هاى غايب; حاضر در خيابان هاى شهر

 در اين رابطه كارشناسان مسوول امور آسيب ديدگان اجتماعى بهزيستى فارس در گفت گو با خبرنگار ما مى گويد: بچه هاى بدون شناسنامه هم آسيب زا و هم آسيب ديده هستند و زمينه ساز بروز خطرات اجتماعى مى باشند. مينا شهرسبزى مى افزايد: اين كودكان چند گروه هستند برخى حاصل ازدواج هاى موقت ثبت نشده ناشى از صيغه ازدواج زنان ايرانى با مهاجران افغانى و همچنين برخى در پى روابط نامشروع متولد  مى شوند. وى ادامه مى دهد: از نظر آسيب شناسى به اين كودكان بچه ها ى غايب مى گويند زيرا در سنين مدرسه هستند ولى به دليل نداشتن شناسنامه نمى توانند به مدرسه بروند. شهر سبزى با تاكيد بر اينكه اين كودكان از داشتن دوستان مناسب محروم هستند مى گويد: مدرسه به عنوان دومين نهاد بعد از خانواده در جامعه پذيرى كودكان موثر است و اگر اين اتفاق نيفتد جامعه پذيرى نيز انجام نمى شود و اين كودكان در جامعه سرگردان و بدون هويت اجتماعى مى مانند. وى خاطرنشان مى كند: كودكان بى شناسنامه چون هويتى در جامعه ندارند از خدمات درمانى و شهروندى محروم مى شوند و اين امر از نظر روحى روانى بر روى آنها تاثير مى گذارد. اين كارشناس در پاسخ به سوال خبرنگار ما در خصوص اينكه آيا بهزيستى نگهدارى شوند و در اين راستا بهزيستى تنها براى كودكان سر راهى و فاقد سرپرست شناسنامه تهيه مى كند. كارشسناس  مسوول امور شبه خانواده سازمان بهزيستى فارس نيز در خصوص گرفتن شناسنامه براي كودكان بلا صاحب مى گويد: در حال حاضر كودكان بلا صاحب و رها شده به سيستم بهزيستى وارد مى شوند و با همكارى ثبت احوال براى آنها شناسنامه مى گيريم اما تهيه شناسنامه براى كودكان بى شناسنامه و سرگردان در خيابان، وظيفه ما نيست. زهرا جبارى هاشمى مى افزايد: براى اين كودكان رها شده تا چند ماه شناسنامه نمى گيريم تا شايد خانواده آنه پيدا شود. وى ادامه مى دهد: شناسنامه كودكان تحت حمايت بهزيستي با شناسنامه كودكان تحت حمايت بهزيستي با شناسنامه ديگران متفاوت است و اسم آنها با نظر خود ثبت احوال مشخص مى شود . غلامرضا حقيقي معاون حقوقى ثبت احوال فارس در گفتگو با خبرنگار ما در خصوص آمار كودكان بى شناسنامه مى گويد: اين سازمان در اين رابطه آمارى ندارد و ما فقط چهار وقايع ازدواج ، طلاق، تولد و وفات را به ثبت مى رسانيم و اين جزء وظايف قانونى ما است. و با تاكيد بر اينكه در ثبت احوال ، نظر شخصى اعمال نمى شود، مي گويد: در اين سازمان ما بر اساس قانون عمل مى كنيم و هيچ راه حل شخصى  وجود ندارد. حقيقى در خصوص افرادى كه پدران خارجى و مادران ايرانى دارند. خاطرنشان مى كند : اين گونه افراد اگر در ايران سكونت داشته باشند تا سن 18 سالگي به آنان كارت موقت مى دهند و بعد از اين سن ، شناسنامه آنان صادر مى شود. وى مى افزايد: همچنين بچه هايى كه حاصل ازدواج موقت هستند نيز با مرجعه پدر و مادر و صلاحيت دادگاه به بچه شناسنامه ميدهيم.

منبع :  روزنامه خبر جنوب 

  RSS